تفاوت عرفان و تصوّف
اگر چه اين دو كلمه غالباً مترادف هم به كار مي روند ، امّا(( از لحاظ معني و اصطلاح تفاوتهايی دارند ؛ به اين معني كه تصوف روش و طريقة زاهدانه اي است براساس مباني شرع و تزكية نفس و اِعراض از دنيا براي وصول به حق و سير به طرف كمال ؛ امّا عرفان يك مكتب فكري و فلسفي متعالي و ژرف براي شناختن حق و شناخت حقايق امور و مشكلات و رموز علوم است ، آن هم البته نه به طريق فلاسفه و حكما ، بلكه از راه اشراق و كشف وشهود . )) [2]
روحاني ، به نقل از ابوعلي سينا مي نويسد : (( اعراض كننده از مال دنيا و خوشي ها ي آن زاهد نام دارد و كسي كه بر عبادت مواظبت مي كند عابد است و آن كه در قدس جبروت مي انديشد و منصرف و متوجّه آن است و پيوسته حالت تابش و اشراق نور حق در درونش هست عارف است و بعضي از اين ها با بعضي ديگر مي آميزد . ))[3]
(( تصوف يك نحله و طريقه سير وسلوك عملي است كه از منبع عرفان سرچشمه گرفته است ، اما عرفان يك مفهوم عام كلي تر است كه شامل تصوف و ساير نحله ها نيز مي شود به عبارت ديگر نسبت ما بين تصوف و عرفان به قول منطقيان عموم و خصوص من وجه است))[1]
2- گوهرين ، شرح اصطلاحات تصوّف ، ج8 : ص 95 ، ذيل عرفان
2- گوهرين ، شرح اصطلاحات تصوّف ، ج8 : ص 95 ، ذيل عرفان
3- سجادي ، مقدمه بر مباني عرفان و تصوف ، 1380: ص8
1- روحاني ، تاريخ جامع تصوّف كردستان ، 1385: ص46